Familie | trauma | organisatie opstellingen

Familie/individuele opstellingen

Opstellingen heb je in verschillende vormen en vanuit verschillende stromingen. Zo heb je familieopstellingen, organisatieopstellingen en individuele opstellingen.  Wij hanteren een vorm van opstellingen, waarbij de cliënt centraal staat (FOCUS-opstellingen van Astrid Hart).  We werken vanuit het gedachtengoed van Ruppert en Hellinger, maar stellen niet het systeem centraal, we nemen de persoonlijke beleving  van de cliënt als vertrekpunt.  Op deze manier hebben wij het idee dat we een cliënt op een fijne manier verder kunnen helpen. Het gaat er naar ons idee niet geheel over, wat iemand heeft meegemaakt, maar hoe iemand het heeft ervaren/gevoeld.  Wat neemt iemand nog mee in het dagelijks leven en wat zorgt mogelijk nog voor blokkades of weerstand.

De eerste vraag aan de cliënt zal dan ook zijn ‘wat is jouw verlangen’.  Om dit verlangen te onderzoeken starten we eerst met een gesprek. We willen graag horen wat het verhaal van de cliënt is. Hoe is het beleefd en welke dynamieken allemaal mogelijk meespelen. Hierbij maken we een genogram (een soort stamboom), waardoor we samen  kunnen achterhalen hoe de cliënt het leven heeft beleefd tot nu toe en hoe dit mogelijk doorwerkt in het dagelijks leven.  We werken met het subjectieve verhaal van de cliënt.  Na dit gesprek kan het zijn dat het vooropgestelde verlangen veranderd of wordt aangepast.

Je kan denken aan de volgende vragen;

  • Mijn verlangen is om mijn hart meer te openen, zodat ik een relatie kan aangaan of onderhouden.
  • Waarom heb ik faalangst als ik in mijn werkomgeving ben? Mijn verlangen is om mij meer zelfverzekerd te voelen.
  • Ik ben vaak angstig, zonder dat ik goed weet waarom dit zo is, hierdoor ontzeg ik mezelf leuke dingen en mijn verlangen is hierin weer meer vrijheid te voelen.
  • Waarom reageer ik soms zo boos op bepaald gedrag van mijn kind? Ik verlang ernaar dat ik anders kan reageren als ik beter snap waar dit gevoel vandaan komt.
  • Etc.

Vanuit dit gesprek bekijken we samen welke opstelling bij jou het beste past. Zo kunnen we kiezen om dit individueel te doen, of samen met een familielid, of we kiezen voor een familie opstelling met representanten.

Individuele opstelling

Bij een individuele opstelling, werken we aansluitend op het gesprek met een opstelling waarbij we jouw systeem inzichtelijk maken met vloerankers en houten poppetjes. Dit is een mooie manier om verborgen dynamieken inzichtelijk te maken. Voor veel mensen voelt dit ook als een veilige manier om kennis te maken met een opstelling, zonder dat dit meteen in een groep is. Als het prettig is, kan je ook een familie lid meenemen, zodat je samen een opstelling kan doen.

Familie opstelling

Een familie opstelling is een krachtig therapeutisch middel om jouw vraag of verlangen te onderzoeken. Als we vanuit het gesprek hebben besloten om jouw vraag te onderzoeken in een familie opstelling. Stelt de therapeut een groep van ongeveer 10-15 mensen samen, hierbij mag je ook zelf mensen aandragen.

Wat is een (familie)opstelling?

Veel van wat wij meemaken wordt in ons lichaam opgeslagen. Onderzoek bevestigt het geheugen van het lichaam (Bessel van der Kolk), dat trauma zich opslaat in spieren, zenuwbanen en zelfs in houding. Een opstelling is een manier om zonder veel woorden, inzichtelijk te krijgen wat er onbewust speelt.

Tijdens een sessie zal jij als cliënt je verlangen uitspreken. Jij wijst vervolgens andere aanwezigen aan om jouw verlangen te vertegenwoordigen. Maar het kan ook zijn dat een representant een lichamelijke klacht representeert, of juist een familie lid. De opstelling start vaak met 1 of 2 representanten. Vervolgens mag er vrij bewogen en gesproken worden, wat de begeleider zal begeleiden. Het kan zijn dat er vervolgens nog meer representanten in het veld komen om andere belangrijke personen of elementen inzichtelijk te krijgen. Zo ontstaat een constellatie van personen die achterliggende aspecten van het verlangen laat zien. Opgestelde mensen worden ondervraagd over hun gevoelens en houding ten opzichte van elkaar en de situatie. Zo komen knelpunten aan het licht (soms uit eerdere generaties) die hebben geleid tot stagnatie in het huidige leven. Aan de hand van eenvoudige instructies van de begeleider, heffen de ‘rollenspelers’ deze stilstand op. Dit kan gepaard gaan met het loskomen van allerlei emoties, zowel bij jou als de representanten. Opstellingen geven zo inzicht, maar helpen je bovendien met het verwerken. Voor deelnemers wordt dit als zeer bevrijdend ervaren.

Organisatie opstellingen

Een organisatieopstelling lijkt op een familie opstelling, omdat organisaties ook bestaan uit mensen, met hun eigen geschiedenis, met eigen ervaringen en de hoop op een prettige werkomgeving. Toch heeft een organisatie opstelling belangrijke verschillen. In organisaties draait het om het doorgeven van geld, kennis, producten of waarden. De ordening wordt bepaald door dienstjaren, ervaringen, rollen en bijdrage. Het is van belang om te starten met analyseren van processen, rollen of strategieën. En vooral te kijken welke teamdynamieken spelen er. Binnen een organisatie kunnen er dynamieken spelen die er voor zorgen dat de organisatie niet in beweging komt. Dit kan bijvoorbeeld komen door onduidelijke ordening, buitensluiting, herhaling vanuit het verleden.

Als je voor ons kiest om een organisatie opstelling te doen is het van belang om met elkaar te bespreken in welke vorm het best passend is. Zo kan 1 persoon uit een organisatie de vraagsteller zijn, die middels een organisatie opstelling erachter wil komen waarom hij zich niet prettig voelt binnen het team. Waarom is er een ongezonde dynamiek in het team en wat is ieders rol hierin. Dan kan er gekozen worden voor een opstelling met vloerankers en houten poppetjes (individuele organisatie opstelling), of we kunnen ervoor kiezen om te werken met representanten (samen gesteld vanuit de therapeut, groep van 10-15 representanten).

Ook kan er gekozen worden om met het hele team of een afdeling een organisatie opstelling te doen. We kunnen dan in groepen werken, of juist met de hele groep als bijvoorbeeld de vraag is ‘hoe kunnen we ons team versterken, waar zitten de zwakke plekken?’ Van belang is wel, dat er veiligheid is binnen zo’n groep en dat ieder lid op de hoogte is van wat een organisatie opstelling in houdt.

Als je kiest voor een organisatie opstelling, doen wij altijd eerst online een intake gesprek om de vraagstelling duidelijk te hebben en af te stemmen wat er past.

Foto door http://www.kaboompics.com op Pexels.com